WAT IS HBOT?

Wat is hyperbare zuurstoftherapie?

Hyperbare zuurstof betekent letterlijk zuurstof onder verhoogde druk. Dat is ook precies wat er gebeurd. We geven honderd procent zuurstof aan een patiënt die in een drukkamer onder verhoogde druk is gebracht. Hierdoor stijgt de zuurstofdruk en daarmee de beschikbaarheid van zuurstof voor het lichaam. Ik zal een kleine toelichting geven.
Terwijl u dit leest ademt u lucht in bij een druk van 1 atmosfeer. Die lucht bestaat globaal uit 80 procent stikstof en
20 procent zuurstof. De hoeveelheid zuurstof die dan voor uw lichaam beschikbaar is kan men het beste uitdrukken in een drukeenheid (atmosfeer, bar, pascal, mmHg, etc). De zuurstof druk is dan 0.2. Wanneer u onder water gaat neemt de druk toe. Iedere 10 meter water diepte geeft een extra druk van 1 atmosfeer.
Op 10 meter waterdiepte is de druk dan 2 atmosfeer (op de kant was er al 1 atmosfeer en door naar 10 meter te gaan is er nog een atmosfeer bijgekomen). Tijdens de behandeling pompen wij met een compressor, lucht in een tank waardoor de druk in die tank toeneemt. De "behandeldiepte" is 14 meter. Hier is de druk 2.4 atmosfeer. Indien men op deze diepte via een masker 100 procent zuurstof ademt dan is de zuurstofdruk gelijk aan de omgevingsdruk (2.4 atmosfeer). Daarmee is de zuurstofdruk en dus de hoeveelheid zuurstof met een factor 12 toegenomen.

De enorme toegenomen hoeveelheid zuurstof heeft 3 belangrijke gevolgen (het zijn er eigenlijk meer maar dat maakt het verhaal misschien wat te complex).

1. Het zuurstof treedt verder uit de vaten. Dit is te vergelijken met het proces wanneer men een vulpen op papier zet. De inkt treedt uit de pen. De grootte van de vlek die ontstaat wordt onder andere bepaald door de hoeveelheid inkt in de pen. Hoe meer inkt hoe groter de vlek. Men noemt dit proces "diffusie". De afstand die zuurstof aflegt vanuit een vat neemt toe van ongeveer 60 mcm naar een kleine 300 mcm. Dat is belangrijk in een gebied waar de dichtheid van het aantal vaten is afgenomen (door complicaties van diabetes, bestraling, etc). Door deze afname zijn er namelijk gebieden ontstaan die onvoldoende bereikt worden door het uitgetreden zuurstof. Deze functioneren daardoor niet meer optimaal en sterven langzaam af. Door de zuurstofdruk te verhogen kan het een grotere afstand afleggen buiten de vaten en krijgen de bedreigde gebieden plotseling weer wel zuurstof. Hierdoor gaan zij weer functioneren. Dit helpt bepaalde processen weer op gang die door zuurstoftekort zijn stilgevallen (wondgenezing, activatie van volwassen stamcellen).
   
   
2. Door een verschil in hoeveelheid zuurstof krijgt het lichaam een prikkel om nieuwe vaten te maken. Het lichaam wil namelijk zoveel mogelijk evenwicht. Hoe groter het verschil in hoeveelheid zuurstof, des te groter de prikkel tot aanmaak van nieuwe vaten. Deze nieuwe vaten vormen zich vanuit bestaande (doorgankelijke) vaten richting het centrum van het probleemgebied. Door dit proces verbeterd de distributie van bloed en daarmee van zuurstof. In tegenstelling tot het eerste effect (punt 1) is dit een blijvend gevolg. Het weefsel is nu veel vitaler en functioneler geworden.
   
   
3. Essentiele onderdelen van de wondgenezing hebben zuurstof nodig. Er is bijvoorbeeld zuurstof nodig voor de vorming maar vooral ook de uitscheiding van collageen (lijmvormend eiwit wat noodzakelijk is voor de bouw van bindweefsel). Zonder zuurstof treedt dit niet op en is er ook geen opbouw van bindweefsel. Verder gebruiken de meest belangrijke afweercellen van ons lichaam, zuurstofradicalen om micro-organismen te doden. Zonder zuurstof gebeurd dit nauwelijks en ontstaan infecties. Beide processen treden daarentegen juist in extra versterkte mate op wanneer er een overmatige hoeveelheid zuurstof is.

Op 23 februari 2009 heeft het college van zorgverzekeringen laatstelijk een standpunt ingenomen over hyperbare zuurstoftherapie (zie bijlage). Voor een aantal aandoeningen geeft men aan dat het reguliere therapie betreft conform de huidige stand van wetenschap en praktijkvoering. De zorgverzekeraars zijn daarmee verplicht behandelingen van erkende indicaties te vergoeden. De meest behandelde aandoeningen betreffen chronische wonden als complicatie van diabetes mellitus (open been) en schade door bestraling waar dan ook op het lichaam.

Het probleem met hyperbare zuurstoftherapie is dat het voor veel dingen goed is. Een zogenaamd "panacee".
Veel mensen vertrouwen dit niet omdat het eigenlijk "te" goed is. Daardoor past men het weinig toe en is het onbekend gebleven. Ook bij medici.

De werking van Hyperbare zuurstoftherapie nog eens op een rijtje: